Soms zit het mee, en soms zit het tegen ……

De crisis is zo’n 7 jaar geleden begonnen geloof ik. 7 magere Jaren inmiddels. Dus dan zouden er 7 vette Jaren kunnen volgen.  Maar helaas, resultaten uit het verleden geven geen garantie voor de toekomst.

In die 7 magere Jaren zijn er heel wat bedrijven onderuit gegaan. Ik lees net dat er weer een collega mee gestopt is. Op 10 juni is het faillissement van Krusing Engineering uit Schiedam uitgesproken. En dat is niet leuk. Het was net zo’n soort bedrijf als het onze. Maar wel wat meer gericht op grotere producten en de kleine series. Maar wat heet grotere producten? Wij vinden alles boven de 60 mm al groot. Zij hebben wel eens iets gedraaid wat wij zelf te groot vonden, en wij hebben voor hen wel eens een serie klein draaiwerk gemaakt.  Da is alweer een tijdje geleden, want als er minder werk is dan houd je zoveel mogelijk in eigen huis. Ook als je het dan minder efficient maakt, als je het maar niet minder GOED maakt.

En dat was het probleem niet bij Krusing Engineering. Ik kende ze als gedegen vaklieden.

 

Misschien liepen ze soms wat erg voorop. Met onlangs ook een nieuw CAD en een ERP systeem. Je kunt ook aan vernieuwingsdrift ten onder gaan. Laat dat echter nooit een excuus zijn om alles bij het oude te laten. Want wij zijn 25 jaar geleden ook begonnen met de overstap van curven gestuurde draaiautomaten naar CNC Draaimachines. Vernieuwing hoort er bij?  Ik heb geen idee wat er mis gegaan is. Een paar maanden geleden leken ze nog “alive and kicking”. En nu dus niet meer. Dat is jammer voor hen, en een waarschuwing voor iedereen in onze branche. 

schroefdraad, ingewikkeld?

Draad, ingewikkeld?

Schroefdraad is niet echt heel ingewikkeld, er is alleen ontzettend veel van. Heel veel verschillende toepassingen gebruiken op de een of andere manier schroefdraad, waar allerlei verschillende eisen aan gesteld worden. Gelukkig zijn er ook veel overeenkomsten.
Eén van de meest opvallende kenmerken van de schroefdraad is de spoed. Dit is de afstand tussen twee opeenvolgende gangen van de schroefdraad. De combinatie van spoed en diepte van de schroefdraad maakt dat de schroefdraad meestal niet in één keer gesneden kan worden. Er zal dus iets verzonnen moeten worden zodat de opeenvolgende sneden die mogelijk zijn om de schroefdraad te maken steeds het zelfde spoor volgen. En dat spoor moet dan ook nog eens precies de gevraagde spoed hebben.

Op de draaibank komt het onder meer op het oog van de vakman aan. De draaier start steeds op het juiste moment de slede met de draadsnijbeitel vanaf het juiste punt, zodat er een gelijkmatige schroefdraad ontstaat. Maar wij werken met automatisch draaimachines. Deze draaiautomaten. Zijn tegenwoordig CNC gestuurd, en werken in principe het zelfde als de draaier deed aan zijn hand draaibank: als de elektronica en vast punt per omwenteling herkent zal de draadsnijbeitel met de ingestelde spoed van het wachtpunt naar het eindpunt vertrekken. De elektronica en de mechanische componenten hebben enige tijd nodig om alle benodigde versnellingen en vertragingen uit te voeren, dus is er een bovengrens aan het toerental waarbij draad gesneden kan worden. Eigenlijk net als bij de draaier die de schroefdraad handmatig maakte, want die had ook tijd nodig om te reageren en alle benodigde bewegingen uit te voeren.

En nu heb ik me even beperkt tot de klassieke vorm van schroefdraad snijden met meerdere passages van een enkelvoudige draadsnijbeitel. Dat is even als voorbeeld, want er zijn talloze manieren om schroefdraad te snijden, zowel in als uitwendig. Ze hebben wel allemaal gemeen dat de gereedschappen die de schroefdraad maken (en dat hoeft niet altijd snijdend gereedschap te zijn) op de een of andere manier precies in de gewenste spoed langs de te vormen schroefdraad moeten bewegen. Er is dus even stof voor de volgend Blogs over automatendraaiwerk.

De draad kwijt,

Ik kom, eigenlijk een beetje verbaasd, tot de conclusie dat ik mijn weblog schromelijk verwaarloosd heb. Als de regelmaat er eenmaal uit is (en dat is hij al sinds de vakantie periode) wordt het heel makkelijk om hele grote gaten te laten vallen. En omdat de routine er uit is wordt het ook steeds lastiger om met onderwerpen voor stukjes te komen. Meestal gaat dat vrij associatief, en tijden of na het typen van de ene bijdrage maak ik alvast aantekeningen over de mogelijke onderwerpen van volgende bijdragen. Omdat ik al een tijdje geen Blog bijgehouden heb, zijn er dus ook geen onderwerpen voorhanden. Terwijl ik over automatendraaiwerk nog lang niet uitgeschreven ben. Ik bende draad een beetje kwijt, en om de draad weer op te pakken ga ik me om te beginnen verdiepen in schroefdraad. Want als je tegen draaiers ‘draad’ zegt, denken ze toch eerder aan zaken als spoed en flankenmiddellijn dan aan garens, de kleur of dernier getal. Producten met schroefdraad draaien is één van de oudste toepassingen van draaiwerk. De Engelse benaming voor een draaiautomaat is dan ook screw machine. Dat zijn dus de machines waar je schroeven mee maakt. Dat het merendeel van de draaiautomaten al vanaf de begindagen andere dingen staat te draaien is daarbij even niet belangrijk. Een deel van onze curven gestuurde draaiautomaten is zelfs niet eens in staat om zonder grote kunstgrepen een fatsoenlijke schroefdraad te maken. Stof te over dus, en vanaf binnenkort is er op deze plek weer een frequente (ik mik op tenminste wekelijkse) update van het automatendraaiwerk blog.

klad

Klad

In mijn vorige editie (nu al bijna een maand geleden) schreef ik nog dat (verhalen) schrijven voor velen een creatieve hobby is. En eigenlijk is dit Blog dat voor mij ook. En nu is opeens de klad er behoorlijk in gekomen. Zou ik me schuldig voelen dat ik onder het mom van ‘schrijven voor mijn werk’ lekker zit te hobbyen? Of is het wat anders? Dat de klad er in komt is voor mij vrij natuurlijk, ik ben niet zo’n ‘netwerker’, en dan werk je meer in klad. Maar daar kom je niet ver mee, dus is het tijd dat ik mezelf weer eens bij mijn kladden grijp en mezelf achter mijn schrijfmachine neerzet. Want draaiwerk, en in het bijzonder automatendraaiwerk, blijft een boeiend onderwerp.
Een andere reden voor mijn afwezigheid is het werk. Niet dat er nu al zo vreselijk veel werk is, maar het kost meer tijd. Niet dat we het werken nu al verleerd zijn. Het is eerder dat het (draaiwerk) weer een beetje veranderd is. Voor veel haastwerk, en dat levert meer werk op (zonder dat het evenredig meer opbrengt). Wij willen blijven draaien ,en dat betekent dat wij ons aan de wensen van onze afnemers aan moeten passen, en dat leidt tot veranderingen. Niet dat wij nu direct met alle winden mee draaien. Als gevestigde automatendraaierij willen wij de gebruikers van automatendraaiwerk ook ‘rust’ bieden. Dat doen o.a. wij in de vorm van een voorraad service. Onderdelen die regelmatig bij ons besteld worden houden wij vaak zelf (beperkt) in voorraad. Dat is de afgelopen maanden weer heel prettig gebleken, want veel bedrijven wachtten zo lang mogelijk met bestellen. En soms wacht men dan iets te lang. Voor de afnemer is het fijn dat we dan snel draaiwerk kunnen leveren, en voor onszelf is het handig dat niet alle nieuwe bestellingen haastwerk zijn. Wij hebben, als we prioriteiten moeten stellen, meer tijd voor spoedklussen van nieuwe onderdelen. En dat kunnen voor de klant nieuwe onderdelen zijn, of draaiwerk dat (opeens) elders uitbesteed moet worden, want het begint nu toch al duidelijk te worden dat niet alle toeleveranciers ongeschonden uit de crisis gaan komen.

feest !!

Ik constateer, met enige verbazing, dat dit de 100e editie van mijn automatendraaiwerk blog is. Het begon als ‘huiswerk’, en is inmiddels, via een ritueel, uitgegroeid tot een stukje ‘dagelijks leven’. Want in het Blog schrijven is leuk om te doen. Hopelijk is het ook leuk om te lezen, anders heeft het nog geen nut.

Want het automatendraaiwerk Blog heeft een bedoeling. Als het automatendraaiwerk blog werkt helpt het bij te dragen aan de bekendheid van onze automatendraaierij. Wij zijn een dienstverlenend bedrijf, en we hopen positieve bekendheid te verwerven door nuttige informatie te verstrekken. Natuurlijk zit er over deze nuttige informatie over draaiwerk, en de bijbehorende materialen, gereedschappen, hulpmiddelen en kennis een commercieel sausje. Want wat heb je, als bedrijf, aan bekendheid als het niet tot omzet leidt? Daar doen we ook niet geheimzinnig over. We willen met dit automatendraaiwerk blog natuurlijk wat beter uitleggen wat we zoal doen, om zo de keuze tussen zelfdoen en uitbesteden van draaiwerk wat eenvoudiger te maken. Een oud zegswijs zegt :”stel niet tot morgen uit wat je vandaag kunt laten doen”, en zo is het met uitbesteden ook. Als je ergens tegenop kijkt, kan het tijd worden om uit te besteden. En als dat uit te besteden werk toevallig draaiwerk is, dan weten wij wel een adresje voor u.

Doe het niet alleen,

Een goede buur is beter dan een verre vriend, en van je vrienden moet je het hebben. Van je buren dus kennelijk niet. Gelukkig hebben wij hier in de buurt ook vrienden, en soms heb je die nodig. Wij zijn nu sinds afgelopen vrijdagochtend met een leuke uitdaging bezig. Het begon als een aanvraag, en daar was halverwege de ochtend een aanbieding bij gemaakt. Vrijdagmiddag hoorden we dat er een prototype moest komen, en die heeft de klant maandagmiddag opgehaald. Dinsdag kregen we het goede nieuws dat het prototype bijna goed was, en aan de hand van de wijzigingen most er nu een nul serie komen, van 15 setjes. Nu is het niet zo heel druk, maar ja, er zijn ook een aantal mensen niet, en dan is het toch nog aanpoten. Gelukkig hebben we vrienden. Binnen het netwerk van toeleveren.com is er een draaierij/frezerij die heel flexibel is bij het maken van kleinere series. Dus hebben we de setjes in tweeën gesplitst, en ieder hebben wij een serie onderdeeltjes gemaakt. De klant had om een deadline van vanmiddag (woensdagmiddag eind van de middag ) gevraagd, maar rond lunchtijd konden we de series al gereed melden. De klant had er zelf ook nog werk aan, en daar is nu iets meer tijd voor.

Draaien kunnen we zelf heel goed, maar aan het andere deeltje zat wat meer freeswerk. Door dat deel uit te besteden hebben we toch alles ruim op tijd klaar gekregen. Met wat geluk komt er een grotere serie uit voort, en die komen kant en klaar van de (draai) machine. Alleen is staat die machine nu nog even op een ander product afgesteld.

Dus het mooiste is: vrienden in de buurt, vrienden waar je op rekenen kunt. En ook die vind je met toeleveren.com

Het draait zoals het draait,

Zo’n beetje overal om me heen hor ik weer meer optimistisch geluiden. Het draait overal weer wat beter, dus ook in het automatendraaiwerk. Dat kan natuurlijk ook komen door de vakantie periode. Als de ene helft niet draait, moet de andere helft twee keer zo hard draaien om de boek ‘normaal’ op gang te houden. Als er een kwart minder te draaien is (dat was zo’n beetje het ‘landelijk gemiddelde’ de laatste maanden), moet de aanwezige helft dus anderhalf keer zo hard draaien om alles af te krijgen. En anderhalf keer zo hard als normaal is, in onze prestatie maatschappij, best hard werken. Om goede prestaties te leveren is het dus het handigst als je je beperkt tot waar je zelf vreselijk handig in bent, en de rest laat je dan doen door iemand die daar weer handig in is. En wij zijn handig met (uw) draaiwerk, serie draaiwerk, langdraaiwerk en automatendraaiwerk. En we draaien de hele vakantie periode door. Als u dus even niet uitkomt met uw draaiwerk: wij draaien er ons hand niet voor om.

Meer spoed,

Ook vandaag gaat de blog bijdrage over spoed, maar nu wil ik eens uit een heel ander vaatje tappen.
Sommige onderdelen worden met enige regelmaat gebruikt, maar om een of andere reden gebeurt het toch vaak dat ze onverwacht op zijn. Gewoon omdat voorraadbeheer lastig is. Er is altijd verschil tussen theoretische voorraad en water echt in het magazijn ligt. Dat kan zijn omdat service monteurs wat extra onderdeeltjes meenemen, voor de zekerheid, of omdat er meer in de montage karretjes ligt dan eigenlijk de bedoeling is. Hoe dan ook, als de magazijnmeester heel eventjes niet oplet kan er verschil ontstaan tussen theoretisch voorraad en werkelijk aanwezige onderdelen. Zeker in de vakantietijd, die er nu weer aan komt, is dat een bekend fenomeen.
Het is natuurlijk jammer dat theoretisch aanwezige onderdelen niet gemonteerd kunnen worden. Dat was al zo in de tijd dat de voorraad met een kaartenbak bijgehouden werd, en daar hebben computers nooit verandering in kunnen brengen.

Er is een hele simpele oplossing tegen misgrijpen, en dat is reserve voorraad. Voor onderdelen waarvan wij de regelmaat (beginnen) te herkennen proberen wij met onze afnemers afspraken te maken over een (hele) kleine reserve voorraad bij ons in het magazijn rek. Daar kunnen de grijpgrage vingers van niet magazijn medewerkers niet bij, en in geval van paniek zijn ze snel beschikbaar. Het is natuurlijk niet de bedoeling dat ze hier voor eeuwig blijven liggen, dus we maken wel graag afspreken vooraf over de afname.

Specifiek draaiwerk en automatendraaiwerk, snel geleverd, dat kan, als we daar afspraken over maken. Ook daarmee zijn wij u graag van dienst.

Niet zo technisch

Ik ben weer lekker in de techniek gedoken de laatste paar afleveringen van deze Blog, en zonder plaatjes is het eigenlijk niet zo makkelijk uit te leggen allemaal. Daarom vandaag maar weer eens een iets luchtiger editie. Want onderwerpen zijn er genoeg. Ik ben natuurlijk redelijk vol van mijn eigen toelever portal www.toeleveren.com . Het hele idee is om een aantal goede toeleveranciers op één punt op het internet te verzamelen. Dat moet ons met zijn allen beter vindbaar maken, en de uitbesteders een ‘one stop shop’ voor alle bewerkingen bieden. En dat zonder dat het een heel groot bedrijf wordt, sterker zelfs, het moet ons helpen onze onafhankelijkheid te bewaren. Want automatendraaiwerk (waar wij goed in zijn) is een specialisme, en dat is, bijvoorbeeld, vernikkelen ook. De bedrijven die alles kunnen zijn vaak gebonden door concern belangen, en wat de ene graag wil, kan de ander net niet uitkomen. Het gevolg is dat aanbiedingen, en werk, over vele schijven lopen. Op www.toeleveren.com vindt u straks allemaal onafhankelijke aanbieders, die samen ook (bijna) alles kunnen.

De wereld draait om draaiwerk

Maar ook zonder draaiwerk draait de wereld wel. Er zijn zo ontzettend veel productie methoden dat onze focus op draaiwerk een beetje een ‘eiland ervaring’ lijkt. Dat is helemaal niet erg, want op een eiland kun je heel gelukkig zijn. Hoeveel mensen dromen niet van een eigen tropisch eiland, en verder niets?
Nou heb je, ook op zo’n tropisch eiland, hoe paradijselijk ook, altijd meer nodig dan je zelf voort kunt brengen. Als je het geluk hebt dat jouw eiland in een archipel ligt, dan kun je met je buren iets afspreken om dingen samen te doen. De een zorgt voor de kokosnoten, de ander let extra op de ananassen, een derde heeft misschien een paar geiten of een varken. En zo kan iedereen iets bijdragen aan de jaarlijkse ‘archipel barbecue’.

In de maak industrie is het eigenlijk niet anders. Wij doen serie draaiwerk, en een ander freest, of verzinkt, anodiseert, spuitgiet, last of doet plaatwerk. En met zijn allen doen we alles wat er nodig is om apparaten en machines, kortom ‘dingen’ te bouwen.

Stel nu dat u onderdelen of bewerkingen voor uw ‘dingen’ nodig heeft. Hoe vindt u ze dan? Omdat wij ook wel door hebben dat ‘alleen maar draaien’ best wel beperkt is gaan wij vanaf nu alle soorten toeleveringen voor u bij elkaar proberen te brengen op één website: www.toeleveren.com . Dat is handig, wand u hoeft nog maar op één plek te kijken om hele goede toeleveranciers te vinden.

Universele onderdelen

Ik heb nu een paar toepassingen waarvoor wij onderdelen draaien beschreven. Deze opsomming is verre van volledig, en ik wil nog tenminste één categorie onderdelen toevoegen. En het merkwaardige is dat ik er geen categorie voor kan benoemen. Want van een heleboel onderdelen die wij draaien hebben wij geen flauw idee van de toepassing. Laat ik het voor het gemak universele onderdelen noemen.
Wij draaien veel voor andere draaierijen en overige toeleveranciers. En dan weten we over het algemeen niet wat de uiteindelijke toepassing is. En dat hoeft helemaal geen problemen te geven, als de specificaties maar juist en volledig zijn. Het is niet handig om iets van een model na te moeten maken als niet duidelijk is welke toleranties belangrijk zijn. Meestal is het, door jarenlange ervaring, wel aan een onderdeel af te lezen, maar echt niet altijd. Het is soms best wel simpel: O ring groeven duiden op een afdichting, en een spiebaan gaat over het algemeen samen met een passing. Het zijn echter geen wetten van Meden en Perzen, want iets dat er als een O ring groef uitziet kan een heel andere functie hebben. En iets met een messing kleur kan best van brons zijn, dat heel andere eigenschappen heeft, net zo goed als de verschillende roestvaststaal soorten uiterlijk op elkaar lijken, maar wel degelijk hun eigen toepassing hebben.
Wij willen graag de onderdelen maken die de klant nodig heeft. Daarvoor is het belangrijk dat de specificaties compleet zijn. Heel dikwijls draaien wij voor een toeleverancier (van een toeleverancier) van de eindgebruiker, en dan is het vaak lastiger om aan alle informatie te komen. Want bij iedere extra schijf waarover de informatie loopt kan er informatie verloren gaan (of bij verzonnen worden).
Ook daarom is het simpeler (en vaak beter EN goedkoper) om draaiwerk direct bij ons aan te vragen.

op uw gezondheid

Ook aan de gezondheidszorg dragen wij, met ons draaiwerk, bij. Om te beginnen draaien wij natuurlijk diverse speciale schroeven en andere verbindings onderdelen die in medische apparaten gebruikt worden. Medische apparaten beslaat een heel breed spectrum. Want wij maken onderdelen voor fysio therapie apparatuur, en voor verschillende diagnostische medische apparaten.
Wij draaien niet alleen onderdelen voor apparaten, maar ook voor toepassingen dichterbij de patiënt. Wij maken nog net geen onderdelen die IN het menselijk lichaam ingebracht worden, maar wel tot vlak bij. Dat zijn nippeltjes die gebruikt worden voor aansluiting van de patiënt op een voedings systeem, als deze bijvoorbeeld geen sonde voeding verdragen.

Deze medische systemen zijn meestal door allerlei protocollen omgeven. Toch is dat niet de belangrijkste reden dat wij ons voor dit draaiwerk extra verantwoordelijk voelen. Ook zonder certificaten en moet het draaiwerk gewoon goed, en conform de specificaties zijn. Het papierwerk er omheen maakt het draaiwerk niet beter, het helpt alleen om aan te tonen dàt het deugt. Maar dat geldt eigenlijk voor al ons automatendraaiwerk, ook zonder de papieren bewijzen moet het gewoon goed zijn.

Onder druk presteren

Veel onderdelen die we draaien zijn voor toepassing in de pneumatiek. En daar is hydrauliek natuurlijk sterk aan verwant. Alleen het medium (meestal olie) is veel dikker, en moeilijker samendrukbaar, dan de lucht die in de pneumatiek toch wel erg gebruikelijk is. De onderdelen die wij voor hydraulische toepassing maken zijn gedeeltelijk het zelfde soort onderdelen als voro de pneumatiek toepassingen, maar ze moeten onder meer druk presteren. De onderdelen zijn vaak kleiner, en de materialen zijn vrijwel altijd sterker. Ook voor hydrauliek toepassingen draaien wij veel ETG100. En daarvan draaien wij dan restrictors (met gaatjes tot 0,5 mm, terwijl in de pneumatiek 0,15 mm diameter voorgekomen is), klepjes, kleppen, klepzittingen, klephuizen. Maar ook aansluitstukken, aansluitbuizen, zuigerstangen, veerhouders en koppelstukken staan op ons repertoire van hydraulica onderdelen.
Naaste ETG100 komen natuurlijk RVS soorten en 42CrMo4 voor. En voor de ‘retour kant’, waarbij de drukken natuurlijk lager zijn, wordt ook gewoon automatenstaal gebruikt, of zelfs aluminium.

Door de nauwe toleranties en de vele (kleine) dwarsgaten en de diverse kopse gaatjes uit het midden zijn dit echte moderne automaten draaidelen. Want ook als automatendraaierij moeten wij met onze tijd mee gaan. En wat we vroeger akelig nauwkeurig en zeer bewerkelijk vinden is tegenwoordig gewoon, en komt kant en klaar van de machine. Nou ja, op de externe nabehandelingen als verzinken, slijpen, harden enzovoorts na.

Luchtiger

Eén van de standaard toepassingen van draaiwerk is natuurlijk pneumatiek. En hoewel pneumatiek vooral over het verplaatsen van lucht gaat is het absoluut geen windhandel. Want de verplaatsing van de lucht brengt soms hele mooie dingen tot tand. Een heleboel pneumatiek onderdelen zijn rond, en lenen zich dus prima om gedraaid te worden. Zuigers, eindkappen, cilinderneus stukken, zuigerstangen, geleidingen, er zitten echt heel veel draaidelen in een eenvoudige cilinder. En dan moet zo’n cilinder nog aangesloten worden. Daar zijn koppelingen voor nodig, en die draaien we ook. Haakse (banjo) koppelingen, rechte koppelingen, banjobouten en wartelmoeren, we hebben het allemaal al eens gedraaid. En de lucht moet gestuurd worden. Met onderdelen voor stuurventielen hebben we dus ook draai ervaring. Soms zijn de onderdelen recht toe, recht aan, en andere keren zijn ze wat gecompliceerder. Want de ene cilinder hoeft alleen maar iets weg te duwen ,en de andere moet een meer complexe beweging op een georganiseerde manier helpen uitvoeren. Daar zijn dus allerlei aansluitstukken, regelnaalden en bufferschroeven voor nodig. Pneumatiek is heel veel omvattend, en een goed voorbeeld van het gebruik van automatendraaiwerk. Want 500 of 500 eindkapjes voor, bijvoorbeeld, een cilinder rond 12, daar maak je een ‘gewone’ draaier niet blij mee. Daarvoor moet je bij een automatendraaier zijn.

Luchtig

Wij hebben inmiddels onderdelen voor allerlei toepassingen gedraaid. Eén van de meest aansprekende vond ik zelf op dat moment onderdelen voor de kleine luchtvaart. En als ik klein schrijf bedoel ik ook klein. Wij draaiden alle onderdelen voor een koppeling die delta vliegers gebruiken om zich snel van de sleeplijn te kunnen ontdoen. De sleeplijn zit aan de andere kant aan een grote liertrommel vast, en al je de lijn niet bijtijds ontkoppelt wordt je dus weer naar beneden getrokken. Het lastige van omhoog lieren met een delta vlieger is dat de hoek van de lijn verandert, waardoor de lijn in conflict kan komen met het stuurframe. Daarom wordt de lijn in 2 keer ontkoppeld, en is voor de koppeling dus ook een dubbel mechaniek nodig. Dat makt gelijk de series draaiwerk die er in verwerkt zitten twee keer zo groot. We draaiden niet alleen de onderdelen, we assembleerden ook het geheel..
De vliegschool had een werkend prototype meegegeven, en aan de hand daarvan hebben wij een serie releases (zoals ze genoemd worden) gemaakt. Het moeilijkste bleken de veren, die de moeten voorkomen dat lierkabel zomar los gaat. Verder was het eenvoudig ontwerp.

De reden dat ik het toen zo aansprekend vond is dat ik zelf ook delta vloog. Het oplieren ging goed, het vliegen ook, maar met de landing wilde het nog wel eens misgaan. Bij gebrek aan talent ben ik toch maar op zoek naar een andere hobby gegaan, maar we hebben er wel een leuk ding voor op ons CV.

Helaas is het deltavliegen minder populair, en is het allemaal parapenten tegenwoordig. En daar gebruiken ze weer een andere release voor.

Alles heeft een ritme

Door ‘invloeden van buitenaf’ is deze Blog de laatste dagen wat onregelmatig geworden. En met de kalender van de komende weken in gedachten zal dat nog wel een paar weken zo blijven. Het ritme is dus even verstoord.
En dat is niet omdat er zo weinig te melden is in het automatendraaiwerk, er gebeurt juist van alles. Maar dat vraag soms zoveel aandacht, dat leuke dingen, zoals het schrijven aan de Blog, er gewoon bij inschieten.

Automatendraaiwerk is een vorm van metaalbewerking, en juist in de metaalsector is er enige onrust. Daar hoef ik nu niet over uit te wijden, want daar is in de nieuws en actualiteiten rubrieken voldoende aandacht aan besteed.

Turbulente tijden dus. En juist nu er weinig (draai)werk uitbesteed wordt is het belangrijk om het in één keer helemaal goed te doen. Want foute onderdelen of verkeerde levertijden kunnen u ook uit uw ritme brengen. En verstoring van de productie is gewoon een hinderlijke kostenpost. Dus ook nu is goedkoop nog steeds vaak duurkoop. Omdat dat niet automatisch betekent dat duurkoop ook goedkoop is helpen wij graag, en met een concurrerende prijsstelling.

ETG100, en minder

Ik heb al een paar keer heel blij over ETG100 geschreven. Het is een sterk materiaal (100 KG treksterkte per vierkante mm, voor de meer recent afgestudeerden is dat 1.000 Newton / mm^2 !, een treksterkte die bij veredeld 42CrMo4 in de buurt komt!)
Dit materiaal laat zich niet alleen prettige bewerken, maar het is ook ‘vriendelijk voor het gereedschap’. Er staat nu een machine 5400 moertjes (M12 en M16 gecombineerd) te maken. We zijn halverwege de serie, en de eerste boor zit er nog in. Terwijl de calculatie module aangaf dat bij de optimale snijsnelheid er ongeveer 500 à 600 gaten gemaakt kunnen worden voor de boor herslepen moest worden. Bij de tappen voor de M12 gebeurt het zelfde. We zijn met een toevallig aanwezige tap begonnen, en de speciaal aangeschafte tappen voor dit sterke materiaal liggen nog mooi en nieuw te wezen.

En nu blijkt er ook nog een versie ETG materiaal te zijn die 8.8 materiaal, een standaard voor bouten, moeren en andere bevestigings middelen , kan vervangen. Dat is ETG25. Normaal geeft het maken van dit soort ‘eenvoudige’ producten juist veel overlast van spanen, omdat de materialen meer geschikt zijn voor koud vervormen dan om te verspanen.

Ook dit materiaal heeft een nadeel: Het is slecht verkrijgbaar. Maar we hebben nu een proefstaf ontvangen, en aansluitend op de huidige serie gaan we het gewoon proberen. Dan worden ook 'sterkere' bouten en moeren misschien weer gewoon automatendraaiwerk.
En via deze Blog houd ik u op de hoogte.

Voeding en snijsnelheid bij draaien

Draaien is een vak. Een vak vereist vakkennis en vakmanschap. Kennis kun je vergaren, en de ervaring die je moet hebben voor goed vakmanschap kun je opdoen. Maar ooit moet je ergens beginnen. En pas als je redelijk kunt draaien, en je resultaten voorspelbaar genoeg zijn, kun je het proces (verder) automatiseren. Dan heet het automatendraaiwerk. Niet dat iedere programeerbare draaimachine zomaar een draaiautomaat is, want om de snelheid van een draaiautomaat te krijgen is wat meer nodig dan een CNC besturing. Een draaiautomaat is over het algemeen compact gebouwd, en heeft daardoor kortere verplaatsingen, wat de snelheid ten goede komt.

Maar omdat we ergens moeten beginnen zou ik hier voor de adspirant draaiers wat totaal vrijblijvend snelheden geven. Maar dat is geen doen, want de waarden hangen daarvoor te veel af van het werkstuk en de gebruikte machine en gereedschappen.

Maar, ter indicatie: messing en aluminium kun je, met goed hardmetaal gereedschap zo snel draaien als de machine en opspanning toelaten. De voeding moet ongeveer 1/6 van de snedediepte zijn, en die hangt weer af van je draaiwerkstuk en machine. Als de draaimachine protesteert kun je het best eerst je snijsnelheid verlagen (want door de lagere overbrenging krijgt de machine een gunstiger koppel). Bij het boren van aluminium en messing kun je beginnen bij zo’n 60 meter / minuut, en de voeding is totaal afhankelijk van de diameter. Als de boor gaat trillen of breekt ging je te snel.

Er zijn zoveel verschillende soorten staal dat richtwaarden voor staal totaal onmogelijk te geven zijn. Maar in zijn algemeenheid: Automatenstaal met zo’n 120 meter/ minuut voordraaien, en tot 200 meter/minuut nadraaien.. Voor boren is ca. 30 meter/minuut een mooi begin. Voor RVS kun je op de helft van deze waarden beginnen.

Let wel op bij gebruik, want deze waarden gelden alleen voor stabiel opgespannen korte draaiwerkstukken!. Let ook op dat er nergens een stuk staf uit de machine steekt (aan de achterkant van de hoofdspil bijvoorbeeld). Niet ondersteund materiaal kan door de middelpuntvliedende kracht een vervaarlijk rondzwiepende knuppel worden., en zelfs afbreken.

En als het je allemaal te veel wordt kun je seriedraaiwerk natuurlijk bij ons uitbesteden.

Wie helpt me?

Ik weet nu niet meer zeker of je automatendraaiwerk nu wel of niet aan elkaar moet schrijven.
In het kader van het checken van de website op mogelijke trefwoorden heb ik het toch eens opgezocht in wikipedia én de (gratis) online versie van de van de dikke van Dale, en in beide gevallen vond ik geen resultaat.
Is het nu automatendraaiwerk of automaten draaiwerk? Persoonlijk neig ik naar de eerste versie. Anderzijds schrijf ik wel serie draaiwerk, en geen seriedraaiwerk. Voor ik verder ga met deze stukjes zou ik daar eens diep over moeten nadenken. Maar dat is nu net één van mij zwakke punten, nadenken. En als het dan nog diep moet ook.

Ik wil mijn taal correct gebruiken (daar zal vast wel iets op aan te merken zijn), en taal is een levend iets. Als we met zijn allen een woord maar vaak genoeg ‘fout’ gebruiken komt het vanzelf met die betekenis in het woordenboek. Want een woordenboek is er niet per sé om uit te leggen hoe het moet, maar eerder om te vertellen wat een woord betekent.

Dus automatendraaiwerk of automaten draaiwerk, wat is nu de correcte term voor serie draaiwerk (of seriedraaiwerk) dat op automatische draaimachines gemaakt is.

Eigenlijk wel vreemd, wij zijn heel goed in automaten draaiwerk (of automaten draaiwerk), maar we weten niet eens hoe je het nu eigenlijk schrijft. Maar zo kan een koe uitstekend melk maken, en die weet niet eens wat schrijven is. Dus is onze twijfel tussen automaten draaiwerk of automatendraaiwerk eigenlijk niet echt storend.
Zolang ons draaiwerk maar deugt (en dat doet het!!)

Draai er niet om heen

Draaien is niet echt moeilijk, als je het maar vaak genoeg doet. Bij het draaien komt er redelijk wat ‘fingerspitzengefühl’ en vakmanschap kijken. En dat is door de invoering van de CNC draaibank echt niet minder geworden. Vroeger kon iedereen wel voelen dat een boor of beitel bot werd, of dat de snedediepte of de aanzet te groot was, want dan kreeg je het gereedschap gewoon niet verder naar voren. Nu moeten we op veel ‘kleinere’ details letten. En dat geldt voor automatendraaien natuurlijk nog sterker. Want als de machine eenmaal loopt, loopt de draaier, of eigenlijk de machine insteller er bij weg. Dus horen of gereedschap gaat schreeuwen of huilen is er ook niet meer bij. Een echte draaier kan aan de spanen vaak al zien hoe of het goed gaat. Maar het duurt even voor een draaier zover is.
Bij een draaiautomaat is de controle over de spaanvorming helemaal belangrijk. Als spanen zich om het gedraaide onderdeel of het gereedschap wikkelen kan de koelolie zijn werk niet meer doen, het gereedschap slijt dan sneller, en zowel de maatvastheid als het uiterlijk van het draaiwerk zijn in het geding.
Draaiwerk, dus ook serie draaiwerk, zoals automatendraaiwerk, is modern vakmanschap. De mensen me de juiste opleiding en ervaring zijn tamelijk dun gezaaid.

Ik zal er niet omheen draaien, deze Blog is er vooral om de boodschap uit te dragen dat je serie draaiwerk het beste kunt uitbesteden bij deze zeldzame vaklieden.